Türkiye’de köprü ve otoyollarla ilgili alınan yeni kararın ardından kamuoyunda gündeme gelen “satılıyor mu?” tartışmasına Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’ndan (ÖİB) açıklama geldi.
Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) sorumluluğundaki bazı otoyollar, bağlantı yolları ve Boğaz köprüleri özelleştirme kapsamına alındı.
Ancak ÖİB, söz konusu modelin kamu varlıklarının mülkiyetinin satılması anlamına gelmediğini özellikle vurguladı.
30 YILLIĞINA İŞLETME HAKKI DEVREDİLEBİLECEK
Karara göre mülkiyet devlette kalmak şartıyla söz konusu yolların işletme hakkı devri, kiralama veya gelir ortaklığı gibi yöntemlerle özel sektöre devredilmesi değerlendirilebilecek.
İşletme hakkı süresi 30 yıl olarak öngörülürken özelleştirme işlemlerinin 31 Aralık 2031 tarihine kadar tamamlanması planlanıyor.
HANGİ KÖPRÜ VE OTOYOLLARI KAPSIYOR?
Yeni kararla Niğde-Pozantı Otoyolu ile Gaziantep ve Bursa çevre otoyollarının ilgili bağlantı yolları ve hizmet tesisleri de özelleştirme programına dahil edildi.
Daha önce kapsama alınan 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü ile Edirne-İstanbul-Ankara, Pozantı-Tarsus-Mersin, Tarsus-Adana-Gaziantep, Toprakkale-İskenderun, Gaziantep-Şanlıurfa, İzmir-Çeşme ve İzmir-Aydın otoyolları ile İzmir ve Ankara çevre otoyolları da süreçte yer alıyor.
BAKANLIKTAN NET MESAJ: MÜLKİYET DEVLETTE KALACAK
Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, yürütülen çalışmaların “kamu varlıklarının satışını değil, mülkiyetin devlette kalması kaydıyla işletme hakkının belirli bir süre için devredilmesini esas alan bir modelin değerlendirilmesine” yönelik olduğunu açıkladı.
Modelde temel hedefin gelir elde etmekten ziyade otoyollardaki hizmet kalitesinin yükseltilmesi, bakım ve yatırımların hızlandırılması ve işletme verimliliğinin artırılması olduğu belirtildi.
“600 MİLYON DOLAR KÂR DEĞİL, GELİR”
ÖİB, kamuoyunda gündeme gelen otoyolların yıllık 600 milyon dolar kâr ettiği ve 30 yılda 18 milyar dolar kâr sağlayacağı yönündeki değerlendirmelere de yanıt verdi.
Açıklamada 600 milyon doların kâr değil gelir olduğu, bunun yaklaşık 300 milyon dolarının bakım ve onarım giderlerine ayrıldığı belirtildi. Buna yatırım ve yenileme harcamaları ile personel ve işletme giderlerinin de eklenmesi gerektiği ifade edildi.
Bu nedenle 600 milyon doların doğrudan 30 yıl ile çarpılarak “30 yıllık kâr” veya “kamu zararı” şeklinde hesaplanmasının teknik ve mali açıdan doğru olmadığı savunuldu.
ÜCRETSİZ YOLLARIN ÜCRETLİ OLMASI GÜNDEMDE DEĞİL
Açıklamada vatandaşları yakından ilgilendiren üç konuya da açıklık getirildi.
Ücretsiz otoyolların ücretli hale getirilmesine, geçiş ücretlerine ilave zam yapılmasına veya çalışanların mevcut haklarını kaybetmesine yönelik herhangi bir karar bulunmadığı bildirildi.
HENÜZ İHALEYE ÇIKILMADI
ÖİB ayrıca Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı’nın doğrudan bir özelleştirme ihalesine çıkıldığı anlamına gelmediğinin altını çizdi.
Kararla ÖİB’ye yapılabilecek işlemler konusunda yetki verildiği, teknik, hukuki ve mali hazırlık çalışmalarının ilgili kurumlarla koordinasyon halinde sürdürüldüğü belirtildi.
Dolayısıyla mevcut aşamada söz konusu köprü ve otoyolların mülkiyetinin satılması değil, mülkiyet devlette kalmak üzere 30 yıllık işletme hakkının devredilebileceği bir model üzerinde çalışma yürütülüyor.