Konya'da "Toprağın Adamı" olarak bilinen Ziraat Yüksek Mühendisi Celil Çalış, 2026 yılı hasat sezonuna ilişkin yaptığı değerlendirmede küresel gelişmeler, iklim değişikliği ve gıda güvenliğinin tarımsal üretimi her zamankinden daha stratejik hale getirdiğini söyledi.
Çalış, tarımın artık sadece ekonomik bir faaliyet olmadığını, ulusal güvenliğin temel unsurlarından biri haline geldiğini ifade etti.
"YÜZDE 1 KAYIP 6 MİLYAR LİRA"
Hububat hasadının yaklaşık yüzde 25-30'unun tamamlandığını belirten Celil Çalış, en büyük tehlikenin dane kayıpları olduğuna dikkat çekti.
Çalış, "Hububat üretiminde meydana gelen her yüzde 1'lik dane kaybı yaklaşık 6 milyar liralık milli servetin toprağa gömülmesi anlamına geliyor. Bu aynı zamanda yaklaşık 400 bin ton ürünün ekonomiden eksilmesi demektir." dedi.
HASATTA ZAMANLAMA HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR
Hasadın doğru zamanda yapılmasının büyük önem taşıdığını vurgulayan Çalış, ideal dane nem oranının yüzde 13-14 seviyesinde olması gerektiğini belirtti.
Hasadın gecikmesi halinde hektolitre ağırlığının düştüğünü, dane kırıklarının arttığını ve ürünün kalite kaybı yaşayarak "süne emgili" olarak değerlendirilebildiğini söyledi.
OPERATÖR HATASI MİLLİ SERVETİ ETKİLİYOR
Modern biçerdöverlerin ancak eğitimli operatörlerle verimli kullanılabileceğini ifade eden Çalış, belgesiz operatörlerin neden olduğu kayıpların hem üreticiye hem de ülke ekonomisine zarar verdiğini dile getirdi.
SAP VE SAMANIN DEĞERİ 150 MİLYAR LİRA
Sap ve samanın yalnızca hasat artığı olmadığını belirten Çalış, Türkiye'de yıllık ekonomik değerinin yaklaşık 150 milyar lira olduğunu söyledi.
Sap ve samanın korunmasının hayvancılıkta kaba yem maliyetlerini düşürdüğünü, ayrıca toprağın organik madde miktarına da katkı sağladığını kaydetti.
"BEREKETİN HANGİ DANEDE OLDUĞU BİLİNMEZ"
Çocukluğundan bir anısını paylaşan Celil Çalış, rahmetli ninesinin harman yerinde yere düşen her daneyi topladığını anlatarak şu sözleri aktardı:
"Olur mu yavrum; bereketin hangi danede olduğunu biliyor musun? Belki de bereket yerde kalan danede."
Çalış, bugün de aynı anlayışla toprağa düşen her danenin milli servet olduğunu düşündüğünü ifade etti.
"TOPRAĞA DÜŞEN HER DANE MİLLETİN GELECEĞİNDEN EKSİLİR"
Açıklamasını Hz. Mevlana'nın "Yağmurun en şiddetlisi en kara bulutlardan çıkar." sözüyle tamamlayan Celil Çalış, "Hasat edilen her dane milli bir değerdir. Toprağa düşen her dane, milletin sofrasından ve geleceğinden eksilen bir değerdir." ifadelerini kullandı.