Konya’nın uzman isminden buğday üreticisi için yeni destek önerisi

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2026 yılı buğday ve arpa alım fiyatlarını açıklamasının ardından gözler üreticinin önemli merkezlerinden Konya’ya çevrildi.

Selçuk Üniversitesi Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bayram Sade, açıklanan fiyatları değerlendirerek çiftçinin desteklenmesi adına önerilerini paylaştı.

Bakanlık tarafından açıklanan fiyatlara göre buğday ton fiyatının yüzde 22,22 artışla 16 bin 500 TL’ye, arpanın ise yüzde 15,9 artışla 12 bin 750 TL’ye yükseldiğini hatırlatan Sade, konunun ekonomik ve teknik yönleriyle değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

"BU YIL FARK ÖDEMESİNİN TAM ZAMANI"

Prof. Dr. Bayram Sade, üreticilerin geçen yıl yaşanan olumsuz iklim şartlarının etkisiyle yeni sezona sıkıntılı başladığını belirterek buğday ve arpada kilogram başına 2 TL fark fiyatı uygulanması gerektiğini ifade etti.

Sade, fark ödemesinin mevzuatta yeri bulunduğunu ve bu yıl bunun için uygun dönem olduğunu vurguladı.

ÖDEMELER İÇİN 15 GÜN ÖNERİSİ

Üreticinin finansman ihtiyacına dikkat çeken Sade, ürün bedeli ödemelerinde sürenin kısaltılması gerektiğini belirtti, mevcut "teslimden itibaren 45 gün içerisinde ödeme" uygulaması yerine, üreticinin rahatlaması için ödemenin 15 gün içerisinde yapılmasının daha doğru olacağını kaydetti.

Ayrıca geçici alım merkezlerinde yapılan yüzde 1 hizmet bedeli kesintisinden de vazgeçilmesi gerektiğini ifade etti.

DESTEK MODELİNDE KARIŞIKLIK UYARISI

Yeni destek modeline de değinen Sade, temel destek, planlı üretim ve su kısıtı desteği gibi kalemlerin alan bazlı olduğunu hatırlattı.

Türkiye’de buğday ve arpa veriminin bölge, toprak yapısı ve iklim şartlarına göre büyük değişiklik gösterdiğini belirten Sade, alan bazlı desteklerin kilogram ya da ton hesabına çevrilmesinin karmaşaya neden olduğunu söyledi.

LİSANSLI DEPOCULUK VURGUSU

Lisanslı depoculuğun böyle dönemlerde önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Sade, kira bedeli desteği, stopaj ve SGK prim avantajları ile sistemin üretici açısından önemli fırsatlar sunduğunu ifade etti.

Sade, lisanslı depolardaki ürünlere karşılık alınan Elektronik Ürün Senetleri (ELÜS) için sağlanan finansman imkanlarının çiftçilere daha iyi anlatılması gerektiğini kaydetti.

"ULUSAL TARIMSAL RİSK FONU KURULMALI"

Gübre, enerji ve ilaç gibi girdilerde yaşanan fiyat dalgalanmalarına da dikkat çeken Prof. Dr. Bayram Sade, tarım sektörünün olağan dışı gelişmelere karşı korunması gerektiğini söyledi.

Sade, bu tür dönemlerde devreye girecek bir "Ulusal Tarımsal Risk Fonu" kurulmasının önemli olduğunu vurguladı.