Konya’da kış akşamlarının vazgeçilmezi: Pişmaniye!

Konya kent merkezine 45 dakika uzaklıkta yer alan Çumra İlçesine bağlı Alibeyhüyüğü Mahallesi, kış akşamları sürdürülen geleneğiyle uzun yıllardır adından söz ettiriyor.

Kış şartlarının çetin geçtiği ocak ve şubat aylarında mahalle halkının bir evde toplanıp pişmaniye çekme geleneği yıllardır yaşatılıyor.

Pişmaniye yapmayı anne ya da babasından öğrenen bugünün büyükleri, şimdi işin sırrını çocuklarına anlatıyor.

Pişmaniye kelimesinin kökeni Farsçada yünlü şey, yün kumaş, yapağı anlamlarında kullanılan peşmine kelimesine dayanır.

Bu kökeni dolayısıyla pişmaniye kültürünün Selçuklulara kadar uzanması kuvvetle muhtemel.

Bu geleneksel tatlı Anadolu'nun hemen her yöresinde bulunmakla beraber Kocaeli ilinde yapılan şekli ve tadı ile daha ünlü.

Pişmaniye çekmek için şeker, un ve tereyağının yanı sıra en az üç dört kişinin kollarını sıvamasına gerek vardır.

Bir tepsinin içinde çeke çeke sündürülerek tekrar tekrar katlanarak pişmaniyenin tel tel olması süreci pişmaniye çekme geleneğinin en neşeli anlarıdır.

Elleri una bulanmış pişmaniye çekicilerinin, bir punduna getirerek, arkadaşlarının yüzünü unlamaları bu zorlu sürecin neşe içinde geçmesini sağlardı.

PİŞMANİYE NASIL YAPILIR?

Malzemeler: 1 kg toz şeker, 1 litre su, 1 yemek kaşığı limon suyu, 1 su bardağı tereyağı, 1 kg un.

Tepsiyi yağlamak için: 1 su bardağı eritilmiş tereyağı.

Yapılışı: Uygun bir tencereyle ateşe konan şeker, su ve limon suyu, şeker eriyinceye kadar karıştırılır. Oluşan şerbet mat hâline gelinceye kadar kaynatılır. Ardından tepsi yağlanır. Yağlanmış tepsiye alınan mat, vakit geçirmeden iki elle toplanıp, sündürülerek ağartılır. Mat hazırlanırken bir tavada yağ ile un kavrulur. Kavrulan un (meyane) büyük bir siniye serpilir. Ilıyan mat sininin ortasına halka şeklinde yerleştirilir. En az üç dört kişiyle elle çekilerek sininin etrafına getirilir.

Sonra halka üst üste katlanarak ortaya konulur. Aynı şekilde elle çekerek genişletilir. Mat meyaneyi içine alıp tel tel oluncaya kadar çekme ve çevirme işlemine devam edilir. Pişmaniye tel tel olunca kopartılarak, un serpilmiş geniş tabaklara alınır ve sofraya servis yapılır.